Ófaglærðir ráðnir – Faglærðum sagt upp

Grein/Linkur:  Menntaðir reknir og ómenntaðir ráðnir

Höfundur: Anna Lilja Þórisdóttir RUV

Heimild:

.

Framkvæmdir. Óvíst er hvort sá sem er á myndinni er faglærður eða ekki, en formaður Byggiðnar segir reyndum og menntuðum iðnaðarmönnum sagt upp og ófaglærðir ráðnir í staðinn. RÚV – Kristófer Óli Birkisson

.

Júlí 2026

Einungis einn af hverjum fjórum sem störfuðu við húsbyggingar reyndust vera með iðnmenntun. Þetta sýnir eftirlit Byggiðnar sem gert var í síðasta mánuði. Formaður Byggiðnar segir reyndu og menntuðu fólki skipt út fyrir ómenntað.

Talsvert er um að reyndum iðnaðarmönnum sé sagt upp og ófaglærðir ráðnir í staðinn. Formaður Byggiðnar segir þetta hafa mikil áhrif á gæði bygginga.

Um síðustu mánaðamót voru hátt í tólf hundruð atvinnulausir í byggingastarfsemi og mannvirkjagerð samkvæmt tölum Vinnumálastofnunar. Allir nema einn eru karlar og flestir á höfuðborgarsvæðinu eða 924, 279 eru Íslendingar og 888 útlendingar samkvæmt sömu tölum.

Þriðja mesta atvinnuleysið er í þessari grein

Þetta er sú atvinnugrein þar sem atvinnuleysi mælist þriðja mest og Jón Bjarni Jónsson formaður Byggiðnar og varaformaður Samiðnar, landssambands iðnfélaga, segir líklegt að atvinnuleysið sé jafnvel enn meira.

Jón Bjarni Jónsson formaður Byggiðnar – RÚV

Uppsagnir hafi helst verið hjá fyrirtækjum sem eru í nýsmíði. „Við verðum minna vör við þetta hjá fyrirtækjum sem eru í viðhaldsverkefnum,“ segir Jón Bjarni.

Út með menntaða – inn með ómenntaða

Hverjum er sagt upp og á hvaða forsendum? „Það sem við verðum mest vör við eru uppsagnir á okkar félagsmönnum sem eru menntaðir. Þróunin virðist vera þannig að það er verið að segja upp mönnum með lögbundin réttindi og það er frekar verið að fara út í að ráða undirverktaka á byggingarstaðinn.“

Þannig að menntuðum iðnaðarmönnum er sagt upp og í þeirra stað ráðnir menn með enga menntun? „Það er það sem við erum að sjá í tölum hjá okkur.“

Segir áhrif á gæði bygginga

Fyrir skömmu fóru fulltrúar ASÍ í samstarfi við Samiðn á nokkra byggingastaði og könnuðu hlutfall faglærðra á staðnum. „Á byggingarstöðum sem við fórum á í júní voru 24% með iðnréttindi,“ segir Jón Bjarni. „4% eru skráðir nemar og 72% skráðir án iðnréttinda. Það er alveg klárt, þessi samsetning, hvernig byggingavinnustaðir eru mannaðir, hefur áhrif á galla í byggingum.“