Einangrun lagna – Mikilvægi einangrunar á festingum

Grein/Linkur:  The Importance of Insulated Pipe Brackets

Höfundur: ACR Journal

Heimild: 

.

Mynd 1: Eftir þvermáli rörsins getur varmatap frá óeinangraðri rörfestingu (sýnd til vinstri) verið jafngilt varmatapi frá allt að 1 metra löngu óeinangruðu röri (Myndskreyting: Armacell)

.

Maí 2016

(Þessi grein er þýdd yfir á íslensku, upprunaleg grein er hér að ofan, grein/linkur)

Hér fjallar Anthony Barnett, tæknilegur markaðsstjóri hjá Armacell, um hvers vegna rétt einangrun rörfesta í hita- og kælikerfum er ekki síður mikilvæg en einangrun röranna sjálfra.

Mikilvægi einangrunar á festingum

Þykkt einangrunarefnis sem notað er á rör og tengi þarf að sjálfsögðu að uppfylla lágmarkskröfur samkvæmt reglugerðum. Í sumum tilvikum þarf þó að taka tillit til annarra þátta. Til dæmis, ef aukin hætta er á legionellu bakteríunni vegna þess að heit og köld rör liggja í sama stokk eða vatn streymir ekki reglulega, þá getur verið nauðsynlegt að nota svokallaða 100% einangrun.

100% einangrun þýðir að þykkt einangrunarinnar samsvarar að jafnaði ytra þvermáli rörsins. Ef rör er til dæmis 22 mm í þvermál, ætti einangrunin einnig að vera 22 mm þykk. Á heitavatnslögnum fyrir neysluvatn dregur þetta ekki aðeins úr hættu á legionellu heldur verndar einnig gegn óþarfa orkutapi. Fyrir kaldavatnslagnir veitir þessi aðferð vörn gegn frostskemmdum í köldu veðri og kemur jafnframt í veg fyrir óæskilega hitahækkun.

Í mörgum kerfum er hins vegar oft litið fram hjá rörfestingum, sem getur leitt til verulegs orkutaps. Útreikningar á varmaflæði fyrir 60°C heitavatnsrör í stöðugri notkun sýndu varmatap upp á 0,06 W/K á hverja festingu (miðað við 26,9 mm koparrör með 27 mm einangrun). Þegar margar festingar eru notaðar getur þetta haft veruleg áhrif á heildarorkukostnað kerfisins.

Eina raunhæfa leiðin til að tryggja áreiðanlega varmatengingu milli rörklemma og einangrunar er að umlykja festinguna algjörlega með einangrun, eins og sýnt er á mynd 2.

Mynd 2: Einangruð rörfesta með teygjanlegu einangrunarefni og PUR/PIR festingu

Lokuð einangrun

Auk þess að nota 100% einangrun og viðeigandi rörfestingar hefur val á einangrunarefni veruleg áhrif á heildarafköst kerfisins. Eitt áhrifaríkasta er lokuð einangrun, sem hefur mikla mótstöðu gegn dreifingu vatnsgufu og hentar því sérstaklega vel í köld kerfi þar sem hætta er á þéttingu.

Með því að hindra rakainngang og bjóða ekki upp á næringu fyrir örverur dregur lokuð einangrun úr vexti baktería og myglu. Þetta gerir hana sérstaklega hentuga í umhverfi þar sem hreinlæti skiptir miklu máli, svo sem í matvæla- og drykkjariðnaði. Vörur á borð við AF/Armaflex Class O lokaða einangrun innihalda einnig innbyggða örveruvörn sem veitir virka vörn gegn örveruvexti.

Aftur á móti veita opin einangrunarefni, jafnvel þegar þau eru notuð sem 100% einangrun og hvort sem gufuhindrun er til staðar eða ekki, ekki nægilega vörn gegn rakainngangi vegna dreifingar. Þetta getur leitt til þess að vatnsgufa mettist í einangrunarefninu.

Þegar einangrun verður rök eykst varmaleiðni hennar og einangrunareiginleikar versna, sem leiðir til aukins orkutaps og meiri líkur á óhagkvæmni, þéttingu og vexti myglu og baktería.

Niðurstaða

Opin og lokuð einangrun

Í ákveðnum notkunartilvikum getur 100% einangrun verið afar áhrifarík leið til að tryggja heilbrigði notenda bygginga og viðhalda skilvirkni kerfisins. Hins vegar er mikilvægt að ekki aðeins rörin sjálf heldur einnig rörfestingarnar séu rétt einangraðar – helst með lokuðu einangrunarefni.

Einnig ber að hafa í huga að for-einangraðar rörklemmur duga ekki alltaf. Heildstæð nálgun á einangrunarkerfi er oft besti kosturinn, þar sem einangrunarefni og einangraðar rörfestingar eru fengnar frá sama framleiðanda. Slík lausn tryggir betri samhæfni hvað varðar rakastýringu, brunavarnir, orkusparnað og auðveldari uppsetningu.