Vatnsréttindi, deilur – Ríkið, ítalskur barón
Grein/Linkur: Ríkið hafði betur gegn ítölskum barón í deilu um vatnsréttindi
Höfundur: RUV – Hugrún Hannesdóttir Diego
Heimild: 
.
Mynd: vatnavefsja.vedur.is 12.09.25 – Eyvindarfjarðará 1 Vatnshlotanúmer (ID)101-127-R
.
Apríl 2025
Ríkið hafði betur gegn ítölskum barón í deilu um vatnsréttindi
Héraðsdómur Vestfjarða úrskurðaði að eign ríkisins á vatnsréttindum á Engjanesi í Árneshreppi væri skýr. Ítalskur barón vildi meina að vatnsréttindin hefðu verið innifalin þegar hann keypti jörðina árið 2006.
Héraðsdómur Vestfjarða hefur úrskurðað ríkinu í vil í máli gegn ítölskum barón um vatnsréttindi á eyðijörð á Ströndum. Héraðsdómur féllst ekki á að vatnsréttindin hefðu verið innifalin þegar baróninn, Felix Von-Longo Liebenstein, keypti jörðina Engjanes í Árneshreppi árið 2006.
Árið 2009 seldi Liebenstein Vesturverki, sem er í meirihlutaeigu HS Orku, rannsóknarleyfi í Eyvindarfjarðará í Engjanesi. Til stóð að kanna fýsileika þess að byggja virkjun í ánni sem ætlað er að verða hluti af Hvalárvirkjun.
Ríkið seldi jörðina árið 1958 og þá var tekið fram í afsalsbréfi að eignarhald á námum og náma-, vatns- og jarðhitaréttindum væru undanskilin við söluna.
Lögmaður Liebensteins sagði hann hins vegar hafa keypt jörðina kvaðalaust árið 2006. Þá hafi verið sérstaklega til tekið í veðbókarvottorði að „jörðin seljist með öllu sem fylgir og fylgja ber, að engu undanskildu.“
Sýslumaðurinn á Vestfjörðum varð árið 2022 við beiðni ríkisins um að skráning í þinglýsingabók yrði leiðrétt til að endurspegla afsalið frá árinu 1958.
Ríkið hélt því fram að eignarréttur þess á vatnsréttindunum hefði verið skýr þrátt fyrir að skráningu í þinglýsingabók hefði verið ábótavant.
.
Liebenstein seldi Vesturverki rannsóknarleyfi í Eyvindarfjarðará í tengslum við áform um Hvalárvirkjun. Ólafur Már Björnsson
.
Ætluð mistök breyti ekki eignarrétti
Í niðurstöðu Héraðsdóms Vestfjarða segir óumdeilanlegt að þinglýsingarvottorðið frá 2006 hafi ekki borið með sér að umrædd réttindi hafi verið undanskilin. Ætluð mistök við framkvæmd þinglýsingar leiði þó ekki af sér að réttindi ríkisins færist á hendur Liebenstein.
Ekki yrði fallist á að Leibenstein hefði getað eignast vatnsréttindin fyrir hefð eða traustfang. Ekkert liggi fyrir um að Liebenstein eða fyrri eigandi jarðarinnar hafi gert tilraun til nýtingar á þeim réttindum fyrr en Liebenstein samdi við Vesturverk árið 2009.
